جشنواره فروش فدک بوک: 15 تا 25 درصد تخفیف (به مدت محدود) با استفاده از کد: OFFER20 با ارسال رایگان سفارش های بالای 700 هزار تومان جشنواره فروش فدک بوک: 15 تا 25 درصد تخفیف (به مدت محدود) با استفاده از کد: OFFER20 با ارسال رایگان سفارش های بالای 700 هزار تومان
  • انتخاب واحد پول:

کتاب روان شناسی سلامت (بهداشت روانی) اثر حسین آزاد

وضعیت موجودی: ناموجود
2 رای
ناشر بعثت

ناشر: بعثت

مولف: دکتر حسین آزاد

 

پشتیبانی آنلاین و تلفنی

تحویل اکسپرس

ضمانت اصالت کالا

مشخصات کتاب روان شناسی سلامت (بهداشت روانی) اثر حسین آزاد

مشخصات کتاب
مولف: حسین آزاد
تعداد صفحه: 320
شابک: 9786005116434
ناشر بعثت
کد کتاب 9786005116434

نقد و بررسی کتاب روان شناسی سلامت (بهداشت روانی) اثر حسین آزاد

فهرست مطالب

 

عنوان                                                                                        صفحه

پیشگفتار........................................................................................................................................ 13

فصل اول: روان‌شناسی سلامت ................................................................................................... 15

تاریخچه، مفاهیم، و روش‌ها.................................................................................. 15

پایه‌های تاریخی و مفهومی روان‌شناسی سلامت........................................... 15

سلامت و بیماری........................................................................................... 16

تغییرات عمده در مفهوم سلامتی.................................................................. 17

1- تغییر الگوهای بیماری - سلامت................................................. 18

2- افزایش مراقبت‌های پزشکی........................................................ 18

3- مفهوم سلامتی براساس نظریه‌های جدید.................................... 19

پزشکی روانی - بدنی........................................................................................... 20

سلامت رفتاری...................................................................................................... 21

پزشکی رفتاری...................................................................................................... 22

روان‌شناسی سلامت............................................................................................... 23

چرا اکنون؟............................................................................................................ 23

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی............................................................................ 25

منابع فصل اول....................................................................................................... 26

فصل دوم: ارزیابی سلامت و کیفیت زندگی.............................................................................. 27

موضوع‌های مفهومی در اندازه‌گیری کیفیت زندگی............................................. 28

مقیاس کیفیت زندگی بیماران خاص.................................................................... 29

مقیاس عملکرد بدنی (SF-36)........................................................................... 30

پرسش‌نامه‌ی کیفیت کلی سلامتی.......................................................................... 31

تحلیل روان‌سنجی مقیاس SF-36........................................................................ 34

فشار روانی و استرس روزمره............................................................................... 35

مقیاس ادراک استرس............................................................................................ 37

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی............................................................................ 39

منابع فصل دوم...................................................................................................... 40

فصل سوم: دانش زیستی و پزشکی روان‌شناسی سلامت........................................................... 41

دستگاه عصبی........................................................................................................ 41

دستگاه غدد درون‌ریز............................................................................................ 43

بهداشت روانی و روان عصب‌شناختی.................................................................. 44

عوامل تاثیرگذار بر پاسخ‌های استرسی................................................................. 45

استرس، اضطراب، افسردگی و برانگیختگی........................................................ 47

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی............................................................................ 49

منابع فصل سوم..................................................................................................... 50

فصل چهارم: دستگاه عصبی غددی و اختلالات مربوط به آنها.......................................... 51

اختلالات مربوط به دستگاه عصبی.............................................................. 52

بیماری پارکینسون.............................................................................. 52

بیماری اسکلروزمالتیپل...................................................................... 53

بیماری‌ هانتینگتون............................................................................. 53

فلج اطفال........................................................................................... 54

اختلالات مربوط به دستگاه غدد درون‌ریز................................................... 54

دیابت................................................................................................. 54

دیابت نوع I............................................................................... 54

دیابت نوع II............................................................................. 55

مدیریت دیابت نوع II............................................................... 56

پیش‌گیری از دیابت................................................................... 57

تاثیرات خود مدیریتی در دیابت............................................... 57

مدیریت دیابت نوع I................................................................. 57

اختلالات مربوط به دستگاه تنفس................................................................ 58

آسفیکسی (احساس خفگی)............................................................. 58

آنوکسی (کمبود اکسیژن)................................................................... 58

هیپرونتیلیشن (بیش تنفس)............................................................... 58

تب یونجه........................................................................................... 59

آسم.................................................................................................... 59

اختلالات مربوط به دستگاه گوارش............................................................. 59

التهاب معده و روده، اسهال، اسهال خونی....................................... 59

کولیت................................................................................................. 60

زخم معده.......................................................................................... 61

سنگ صفرا...............................................................................61........

آپاندیسیت.......................................................................................... 61

هپاتیت................................................................................................ 62

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی.................................................................... 63

منابع فصل چهارم.......................................................................................... 64

فصل پنجم: روان‌شناسی و سلامت جسمی................................................................................. 65

مدل‌های مربوط به پایه‌های روان‌شناسی سلامت.............................................. 66

1- مدل تاثیر مستقیم............................................................................. 66

2- مدل تعاملی یا تاثیر متقابل............................................................... 66

3- مدل تاثیرات غیرمستقیم.................................................................. 66

استرس و سلامت بدنی..................................................................................... 67

استرس و ویژگی‌های حوادث استرس آفرین................................................... 69

کنترل پذیری.............................................................................................. 69

پیش‌بینی ناپذیری....................................................................................... 69

مبارزه طلبی‌ها و تهدیدها نسبت به توانایی و خودپنداری........................ 71

سازش با استرس............................................................................................... 72

شخصیت و سازش..................................................................................... 72

منفی‌گرایی، استرس و بیماری........................................................... 73

خوش‌بینی.......................................................................................... 74

مذهب، سازگاری و سلامتی.............................................................. 76

آیا استرس بر بارداری تاثیر می‌گذارد؟............................................................. 77

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی........................................................................ 78

منابع فصل پنجم................................................................................................ 79

فصل ششم: استرس و واکنش‌های مربوط به آن........................................................................ 81

محرک‌های استرس آفرین................................................................................. 81

عوامل و محرک‌های استرس آفرین و فشارهای سازشی.................................. 82

ناکامی‌ها..................................................................................................... 82

تعارض‌ها.................................................................................................... 82

1- تعارض نزدیک شدن – اجتناب ورزیدن.................................... 83

2- تعارض نزدیک شدن دوگانه (گرایش دوگانه)............................ 83

3- تعارض اجتناب‌ورزیدن دو جانبه (اجتناب دوگانه)................... 83

فشارهای روانی.......................................................................................... 83

ادراک شخص و تحمل استرس......................................................... 84

نقش خانواده و جامعه در استرس.................................................... 86

شدت استرس و تجربه‌ی بحران....................................................... 86

راهبردهای مقابله با استرس...................................................................... 87

اصول کلی مقابله با استرس....................................................................... 87

فروپاشی و درهم شکستگی شخص تحت تاثیر استرس.......................... 89

فروپاشی دستگاه دفاعی................................................................. 90

فروپاشی زیست‌شناختی................................................................ 91

فروپاشی روان‌شناختی................................................................... 91

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی................................................................ 94

منابع فصل ششم........................................................................................ 95

فصل هفتم: رفتارهای مربوط به افزایش سلامتی......................................................................... 97

سبک زندگی سالم............................................................................................. 98

نقش عوامل رفتاری در بیماری و سلامت......................................... 98

رفتارهای سالم کدام‌اند؟.................................................................... 98

پیشگیری اولیه.................................................................................... 99

عوامل ایجاد کننده‌ی رفتار سالم...................................................... 100

عوامل مردم‌شناسی.......................................................... 100

سن................................................................................... 100

ارزش‌ها............................................................................ 100

کنترل شخصی................................................................. 100

عوامل اجتماعی............................................................... 101

هدف‌های شخصی........................................................... 101

نظام‌های ادراکی............................................................... 101

عوامل شناختی................................................................ 101

دسترسی به مراکز و منابع بهداشتی................................ 102

ناپایداری رفتارهای اصلاح شده...................................................................... 103

مداخله‌گرها برای کاهش رفتارهای ناسالم...................................................... 104

استفاده از لحظات آموزش‌پذیر........................................................... 104

بستن‌دریچه‌های‌آسیب‌پذیری‌دردوران‌حساس نوجوانی و جوانی ............. 105

رفتارهای سالم نوجوانی و تأثیر آن‌ها بر سلامت سالمندی................ 105

نقش مداخله‌گرها در رفتارهای افراد در معرض خطر...................................... 106

افزایش سلامتی در سالخوردگی......................................................................... 106

تغییر و ایجاد عادات سلامتی.............................................................................. 107

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی......................................................................... 109

منابع فصل هفتم.................................................................................................. 109

فصل هشتم: نظریه‌های مربوط به حفظ و مراقبت از سلامتی ................................................. 111

نظریه‌ی باور داشت سلامت............................................................................ 111

نظریه‌ی عمل منطقی........................................................................................ 112

نظریه‌ی خود تنظیمی...................................................................................... 115

نظریه‌ی مراحل تغییر....................................................................................... 116

مدل فرایند پذیرش احتیاط‌آمیز...................................................................... 118

انتقادهای وارد بر نظریه‌های وابسته به سلامت.............................................. 119

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی..................................................................... 120

منابع فصل هشتم............................................................................................. 121

فصل نهم: شخصیت و سلامت روانی و بدنی ......................................................................... 123

بدبینی و سلامت................................................................................................. 123

شفابخشی کمدی و خنده.................................................................................... 124

رابطه‌ی سلامت و تیپ‌های شخصیتی................................................................. 127

تیپ شخصیتی A........................................................................................ 127

تیپ شخصیتی A و بیماری کرونری قلب.................................................. 128

تفاوت‌های جنسی و تیپ شخصیتی A...................................................... 130

راهبردهای سازشی نامؤثر و ارتباط آن‌ها با سلامت روانی................................ 131

راهبرد سازشی سرکوب کننده.................................................................... 131

تاثیر مثبت راهبردهای سازشی سرگرم کننده............................................. 133

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی......................................................................... 134

منابع فصل نهم.................................................................................................... 135

فصل دهم: عوامل تاثیرگذار بر استرس و بیماری .................................................................. 137

مدل بیماری پذیری - استرس............................................................................ 137

مدل شخصیت سخت جان.................................................................................. 139

مدل فروپاشی هویت........................................................................................... 142

آیا استرس موجب بیماری می‌شود؟................................................................... 144

روان – عصب – ایمنی‌شناسی............................................................................ 144

تاریخچه‌ی روان – عصب – ایمنی‌شناسی.......................................................... 145

تحقیق در زمینه‌ی روان – عصب – ایمنی‌شناسی.............................................. 146

مکانیزم‌های بدنی تاثیر استرس بر دستگاه ایمنی............................................... 147

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی......................................................................... 150

منابع فصل دهم................................................................................................... 151

فصل یازدهم: دستگاه ایمنی و تاثیر آن بر سلامت روانی و جسمانی................................... 153

نظری دقیق بر کارکرد دستگاه ایمنی.................................................................. 154

ساختار و عملکرد بخش‌های مختلف دستگاه ایمنی.......................................... 155

راه‌های ایجاد ایمنی............................................................................................. 158

اختلالات دستگاه ایمنی...................................................................................... 159

نارسایی ایمنی.......................................................................................... 159

بیماری‌های خود ایمنی............................................................................ 160

رد کردن و عدم قبول اعضای پیوند شده................................................ 161

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی......................................................................... 162

منابع فصل یازدهم............................................................................................... 163

فصل دوازدهم: ایدز.................................................................................................................... 165

نشانه‌های مرضی ایدز و HIV........................................................................... 165

تاریخچه‌ی مختصری درباره‌ی ایدز..................................................................... 167

ایدز در ایالات متحده  ....................................................................................... 169

 چگونه HIV منتقل می­شود؟........................................................................... 169

پیشرفت عفونت HIV به چه نحو است؟.......................................................... 169

درمانگری ضد ویروسی...................................................................................... 170

چه کسانی دچار ایدز می‌شوند؟......................................................................... 171

تاثیرات روانی اجتماعی بر عفونت ایدز............................................................. 171

نقش بازنمایی و افشا در درمان ایدز................................................................... 172

مداخلات رفتاری – شناختی در درمان ایدز..................................................... 173

نقش مهارت‌های سازشی در درمان ایدز ........................................................... 174

عوامل روانی اجتماعی موثر بر دوره‌ی ایدز....................................................... 175

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی......................................................................... 177

منابع فصل دوازدهم............................................................................................ 178

فصل سیزدهم: سرطان و نقش عوامل رفتاری در آن............................................................... 181

سرطان چیست؟.................................................................................................. 181

عوامل خطرآفرین برای سرطان.......................................................................... 183

کشیدن سیگار.......................................................................................... 183

رژیم غذایی.............................................................................................. 184

غذاهایی که ممکن است موجب سرطان شوند...................................... 184

غذاهایی که ممکن است شخص را در برابر سرطان حفظ

کنند.......................................................................................................... 185

چه کسانی دچار سرطان می‌شوند؟......................................................... 186

خطر الکل................................................................................................ 186

اشعه‌ی ماورای بنفش............................................................................... 186

عوامل هیجانی......................................................................................... 186

شخصیت مستعد سرطان......................................................................... 187

عوامل روان‌شناختی و تاثیر آن بر زنده ماندن بیماران سرطانی........................ 189

مداخلات درمانی................................................................................................ 190

مداخلات رفتاری - شناختی...................................................................... 190

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی......................................................................... 192

منابع فصل سیزدهم............................................................................................. 193

فصل چهاردهم: شناسایی عوامل رفتاری در بیماری قلبی - عروقی...................................... 195

دستگاه قلبی - عروقی........................................................................................ 196

عروق کرونری قلب............................................................................................. 197

بیماری کرونری قلب........................................................................................... 199

رابطه‌ی زنانگی- مردانگی و بیماری کرونری قلب............................................ 202

واکنش‌های قلبی – عروقی، شخصیت و بیماری کرونری قلب.......................... 203

ابراز خصومت در برابر کنترل آن....................................................................... 203

مخاطرات روانی و اجتماعی نسبت به CHD................................................... 205

درمان بیماری‌های قلبی- عروقی........................................................................ 207

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی......................................................................... 208

منابع فصل چهاردهم........................................................................................... 209

فصل پانزدهم: سکته‌های مغزی و پرفشار خونی...................................................................... 211

سکته‌ی مغزی...................................................................................................... 211

عوامل خطرآفرین برای سکته‌ی مغزی............................................................... 212

پرفشار خونی....................................................................................................... 213

عوامل روانی اجتماعی تاثیرگذار بر فشار خون................................................. 215

درمانگری‌های رفتاری- شناختی برای کاهش فشار خون.................................. 215

پیامدهای ناگوار سکته‌ی مغزی........................................................................... 216

مشکلات حرکتی..................................................................................... 216

مشکلات شناختی................................................................................... 217

مشکلات هیجانی.................................................................................... 217

مداخله‌های بازتوانی............................................................................................ 218

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی......................................................................... 219

منابع فصل پانزدهم.............................................................................................. 220

فصل شانزدهم: نقش ورزش و کنترل وزن در سلامتی............................................................ 221

ورزش.................................................................................................................. 221

چقدر ورزش مناسب است................................................................................. 222

ورزش در برابر استرس...................................................................................... 223

نقش ورزش در اداره‌ی استرس.......................................................................... 224

تعیین‌کننده‌های ورزش منظم............................................................................... 224

ویژگی‌های فردی......................................................................................... 225

ایجاد رژیم‌های غذایی سلامتی بخش................................................................. 225

چرا رژیم غذایی اهمیت دارد............................................................................. 226

کنترل وزن و فربهی............................................................................................. 227

تنظیم خوردن غذا............................................................................................... 227

مخاطرات فربهی................................................................................................. 227

فربهی در کودکان................................................................................................ 228

عوامل وابسته به فربهی....................................................................................... 229

تاریخچه‌ی خانوادگی و فربهی.................................................................... 229

فربهی و رژیم غذایی به‌عنوان عوامل مخاطره‌آمیز

برای‌فربهی .................................................................................................. 230

نظریه‌ی نقطه‌ی تعیین‌شده‌ی وزن................................................................ 230

استرس و خوردن........................................................................................ 231

درمان فربهی........................................................................................................ 232

رژیم غذایی.............................................................................................. 232

جراحی.................................................................................................... 233

داروهای منع کننده‌ی اشتها..................................................................... 233

رویه‌های شناختی..................................................................................... 233

اختلالات خوردن............................................................................................... 234

بی‌اشتهایی روانی..................................................................................... 234

عوامل ایجادکننده‌ی بی‌اشتهایی روانی.................................................... 234

درمان بی‌اشتهایی روانی.......................................................................... 236

پر اشتهایی روانی..................................................................................... 236

علل پراشتهایی روانی.............................................................................. 237

درمان پراشتهایی روانی........................................................................... 238

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی......................................................................... 239

منابع فصل شانزدهم........................................................................................... 240

فصل هفدهم: خواب و سلامت.................................................................................................. 243

مخاطر0ات محرومیت از خواب و تاثیر آن بر سلامت فرد.............................. 244

راه‌های کاستن از تاثیرات محرومیت از خواب.................................................. 244

اختلالات خواب................................................................................................. 245

بد‌خوابی‌ها............................................................................................... 246

بی‌خوابی.................................................................................................. 246

درمان بی‌خوابی....................................................................................... 247

نارکولپسی................................................................................................ 248

اختلال نظم خواب شبانه‌روزی............................................................... 249

فراخواب‌ها.......................................................................................................... 249

اختلال کابوسی......................................................................................... 249

اختلال وحشت در خواب........................................................................ 249

اختلال راه رفتن در خواب...................................................................... 250

خواب چیست؟................................................................................................... 250

مخاطرات ناشی از بی‌خوابی مزمن.................................................................... 250

آسایش، تازه و سرزنده شدن، و ذخیره‌سازی انرژی.......................................... 252

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی......................................................................... 253

منابع فصل هفدهم............................................................................................... 254

فصل هیجدهم: درد و ارتباط آن با استرس.............................................................................. 257

سردرد، کمردرد، دردهای عضلانی، درد سرطان، درد فانتوم............................ 257

معنی درد................................................................................................. 257

مراحل درد.............................................................................................. 258

نشانه‌های مرضی درد.............................................................................. 260

سردرد...................................................................................................... 260

میگرن و سردردهای تنشی...................................................................... 260

کمردرد.................................................................................................... 262

زندگی بدون درد..................................................................................... 263

آیا زندگی بدون درد می‌تواند سودبخش باشد یا

زیانبخش؟................................................................................................ 263

درد عضلانی - عصبی......................................................................................... 264

درد آرتریت (التهاب مفاصل).............................................................................. 265

درد سرطان.......................................................................................................... 255

درد عضو خیالی (درد فانتوم)............................................................................. 266

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی......................................................................... 268

منابع فصل هیجدهم............................................................................................ 269

فصل نوزدهم: نظریه‌های مربوط به درد..................................................................................... 271

نظریه‌ی اختصاصی درد....................................................................................... 271

نظریه‌ی کنترل دروازه.......................................................................................... 272

سنجش درد......................................................................................................... 276

سنجش فیزیولوژیایی درد........................................................................ 276

تنش عضلانی.............................................................................. 276

پتانسیل‌های برانگیخته شده........................................................ 278

ارزیابی رفتاری........................................................................................ 278

گزارش‌های شخصی.................................................................... 279

مقیاس‌های رتبه‌بندی ساده.......................................................... 279

پرسشنامه‌های استاندارد شده‌ی درد........................................... 279

آزمون‌های روان‌شناختی استاندارد شده..................................... 280

پیشگیری از درد.................................................................................................. 280

درمان‌های پزشکی برای درد............................................................................... 281

داروها...................................................................................................... 281

داروهای گروه آسپیرینی.............................................................. 282

داروهای گروه افیونی.................................................................. 283

تحریک عصبی الکتریکی درون پوستی

 (فیزیوتراپی)............................................................................... 284

طب سوزنی................................................................................. 285

جراحی........................................................................................ 286

محدودیت‌های درمان‌های پزشکی...................................................................... 287

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی......................................................................... 289

منابع فصل نوزدهم.............................................................................................. 290

فصل بیستم: درد و ارتباط آن با دستگاه عصبی شیمیایی....................................................... 292

درد و دستگاه عصبی........................................................................................... 294

دستگاه حسی - بدنی............................................................................. 294

نورون‌های آوران، و وابران...................................................................... 295

درگیر شدن با درد............................................................................................... 296

نخاع شوکی.......................................................................................................... 296

مغز....................................................................................................................... 298

انتقال‌دهندگان عصبی و درد............................................................................... 300

تعدیل درد............................................................................................................ 301

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی......................................................................... 302

منابع فصل بیستم................................................................................................. 302

فصل بیست و یکم: آرامش عضلانی پیش رونده (گام به گام).............................................. 303

بهترین راه برای کاهش تنش و اضطراب........................................................... 303

سوال‌های مربوط به تعلیم آرامش عضلانی................................................ 305

چگونه می‌توان به آرامش عضلانی دست یافت؟....................................... 306

آرامش عضلانی خود را آزمایش کنید........................................................ 306

چرا آرامش عضلانی گام به گام سودمند است؟........................................ 307

آرامش عضلانی افتراقی.............................................................................. 307

ایجاد آرمیدگی عضلانی در زندگی روزمره............................................... 307

آرامش عضلانی برای سردردها.................................................................. 308

آغاز عملیات آرمیدگی منظم (برنامه‌ریزی عملیات آرمیدگی منظم)......... 309

برنامه‌ریزی عملیات آرمیدگی کوتاه مدت.................................................. 310

حل مشکل گرفتگی عضلات و خواب....................................................... 310

نکات عمده‌ی مربوط به آرمیدگی گام به گام............................................ 310

1- فنون اساسی........................................................................................... 310

2- گروه‌های ماهیچه‌ای و تمرین‌های مربوط به آن‌ها................................. 310

آرمیدگی گام به گام به تفصیل............................................................................ 311

آمادگی..................................................................................................... 311

تنش تمامی بدن....................................................................................... 312

تنس سر و صورت.................................................................................. 312

تنش شانه‌ها.............................................................................................. 313

تنش سینه و شش‌ها................................................................................. 314

تنش پشت (کمر)..................................................................................... 314

تنش شکم................................................................................................ 315

تنش لگن، ران‌ها و پاها........................................................................... 315

بازبینی بدنی............................................................................................ 316

خلاصه‌ی فصل و مفاهیم کلیدی............................................................. 317

منابع فصل بیست و یکم......................................................................... 317

آثار دکتر حسین آزاد............................................................................... 318

پیشگفتار

هر موضوعی در روان­شناسی می‌تواند با جنبه­هایی از سلامت، بیماری، نظام­های مراقبتی و پیشگیرانه یا خط­مشی­های بهداشتی، و حیطه­ی روان­شناسی سلامت ارتباط داشته باشد. روان­شناسی سلامت سوالاتی از این قبیل را مورد توجه قرار می‌دهد که : پایه­های فیزیولوژیایی هیجان کدام­اند و چگونه آن‌ها با سلامت و بیماری در ارتباط‌اند؟ آیا رفتارهای معینی می­توانند شخص را مستعد بیماری­های خاصی بنمایند؟ استرس یا فشار روانی چیست؟ آیا مداخله­های آموزشی می­توانند از بیماری­ها جلوگیری کنند؟ و بسیاری سوالات دیگر.

آغاز علاقه و توجه روان­شناسان به این حیطه­ها را به صورت رسمی می‌توان به کنفرانس 1987 انجمن روان­شناسی آمریکا و قرار دادن روان­شناسی سلامت به عنوان رشته­ای از روان­شناسی در A. P. A در 1979، و جامعه­ی روان‌شناسی بریتانیا که در 1986 بخش روان‌شناسی سلامت را دایر کرد نسبت داد. بنابراین شناسایی روان‌شناسی سلامت به‌عنوان یک رشته­ی طرح‌ریزی شده­ی معین بسیار تازه است، هر چند بسیاری از اندیشه­ها و مفاهیم اساسی آن خیلی پیش از این تاریخ­ها مورد توجه بوده است.

رابطه­ی بین ذهن و بدن و تأثیر هر یک بر دیگری به‌عنوان یک موضوع بحث‌انگیز در بین فیلسوفان، روان­شناسان، و فیزیولوژیست­ها همواره مطرح بوده است. ظهور و رشد مطالعه­ی اختلالات روانی بدنی (سیکوسماتیک) در روان‌شناسی در حد زیاد مدیون فروید در اوایل قرن بیستم است.

روان­شناسانی مانند دنبار(1943)، راش (1948)، والکساندر(1950) کوشیدند تا با یک فرضیه­ی سبب­شناسی تلویحی تیپ­های شخصیتی متمایزی را با بیماری‌های خاص ارتباط دهند. بررسی­های مربوط به تیپ­های شخصیتی به رویکردی علمی­تر منجر شد و تحقیقات درباره­ی بیماری کرونری قلب و بیماری‌های مزمن را دربرگرفت. علاوه بر آن، رویکرد سیکوسماتیک در حد زیاد علاقه­ی روان­شناسان سلامت را به رویکرد زیست‌شناختی معطوف ساخت و موجب بررسی و کاربرد مداخلات پزشکی رفتاری مانند پس­خوراند زیستی و تعلیم آرامش عضلانی برای کاهش استرس و فشار روانی گردید.

جنبه­ی مهم دیگر در ظهور روان­شناسی سلامت تغییر الگو­های مربوط به بیماری و سلامت بوده است، زیرا گرچه شیوع بیماری­هایی مانند آبله، آنفلوآنزا، فلج کودکان؛ و سل به دلیل پیشرفت­های علمی کاهش یافته است، ولی فشارهای فزاینده‌ی روانی اجتماعی ناشی از زندگی به اصطلاح متمدن امروزی موجب بیماری‌های قلبی عروقی، سرطان، ایدز، سکته‌های مغزی و مرگ‌ و میرهای ناشی از آن‌ها شده‌اند.

نظریه­ها و بررسی­های تازه نشان می­دهند که این بیماری­ها در حد زیادی معلول تغییر سبک­های زندگی قرن بیستم هستند. بنابراین روان­شناسان می­توانند با بررسی، تحقیق و تأثیر گذاشتن بر سبک­های زندگی و رفتارهایی که تعیین­کننده­­ی سلامت خوب هستند نقش عمده­ای داشته باشند. فصل­هایی از کتاب درباره­ی ایدز و فشار خون اساسی، زمینه‌هایی هستند که چنین مداخلاتی را روشن می­سازند و علل عمده­ی مرگ­ومیرها و «بیماری­زاهای» رفتاری را که تنها عامل عمده­ی آن‌ها به حساب می­آیند مشخص می‌کنند.

«بیماری­زاهای رفتاری» عبارتند از عادات شخصی و رفتارهای مربوط به سبک زندگی فردی که می­توانند بر ظهور و دوره­ی بیماری تأثیر بگذارند.

بنابراین، روان­شناسی سلامت عبارت است از کمک­ها و خدمات حرفه­ای، علمی و آموزشی خاص روان­شناسی برای افزایش و برقراری سلامتی، پیشگیری و درمان بیماری، تعیین، تشخیص، و سبب­شناسی همبسته­های سلامتی، بیماری، و کارکردهای وابسته به‌ آن‌ها.

جان کلام و مهم­ترین نکته­ی کلیدی در روان‌شناسی سلامت پیشگیری است که باید مورد تأکید بسیار قرار گیرد. براین اساس سعی می­شود تا چند ضرب­المثل، و گفته‌ی بزرگان، و به ویژه صاحب­نظران آورده شود تا بتوان بیشتر و بهتر اهمیت پیشگیری و سبک زندگی سالم را نمایاند.

«انسان از دو نعمت مهم ناآگاه است که یکی سلامت و دیگری امنیت است»

***

«قدر عافیت کسی داند که به مصیبتی گرفتار آید.»

***

«عقل سالم در بدن سالم است.»

***

«چون مخبط شد اعتدال مزاج

«ای سلیم آب زسرچشمه ببند

«سرچشمه شاید گرفتن به بیل

«پشه چو پر شد بزند پیل را
 

 

***

 

***

 

***

 

***

نه عزیمت اثر کند نه علاج»

که چو پر شد نتوان بستن جوی»

چو پر شد نشاید گرفتن به پیل»

با همه سختی و صلابت که اوست»
 

و کوتاه سخن این‌که «یک جو پیشگیری بهتر است از یک خروار درمان»

با این وجود لازم است تأکید شود که فلسفه‌ی کلی روان‌شناسی سلامت افزایش سلامتی است که کانون آن بهداشت روانی و رویکردی از عادات و رفتارهای سالم زندگی از اوایل کودکی و ادامه‌ی آن تا سالمندی و تغییر و اصلاح رفتارهای ناسالم زندگی است.

حسین آزاد، پاییز

 

نظرات کاربران درباره کتاب روان شناسی سلامت (بهداشت روانی) اثر حسین آزاد

نظری در مورد این کتاب توسط کاربران ارسال نگردیده است.
اولین نفری باشید که در مورد کتاب روان شناسی سلامت (بهداشت روانی) اثر حسین آزاد نظر می دهد.

ارسال نظر درباره کتاب روان شناسی سلامت (بهداشت روانی) اثر حسین آزاد

لطفا توجه داشته باشید که ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

برچسب های مرتبط با کتاب روان شناسی سلامت (بهداشت روانی) اثر حسین آزاد

روانشناسی روان شناسی بهداشت روانی روانشناسی سلامت

بر اساس سلیقه شما...

مشابه در دسته بندی

مقایسه اقلام